Lipoedeem – liposuctie tegen ziekelijk vetweefsel

Veel vrouwen met lipoedeem hebben een lange weg achter de rug: diëten, sport, de ervaring dat benen of armen toch niet slanker worden – en vaak het verwijt dat ze zich niet genoeg inspannen. Het gaat echter om een zelfstandige aandoening van het vetweefsel.

Wat is lipoedeem?

Bij lipoedeem neemt het onderhuidse vetweefsel ziekelijk toe, typisch symmetrisch aan benen en heupen, vaak ook aan de armen. Handen en voeten blijven meestal vrij. Bijna uitsluitend vrouwen zijn getroffen; de aandoening begint vaak in fasen van hormonale verandering, zoals puberteit, zwangerschap of overgang.

Typische kenmerken zijn:

• een wanverhouding tussen een slank bovenlichaam en duidelijk forsere benen of armen
• spannings- en drukpijn in het aangedane weefsel
• een opvallende neiging tot blauwe plekken
• een zwaar gevoel dat in de loop van de dag toeneemt
• nauwelijks effect van dieet en sport op de aangedane gebieden

Lipoedeem, lymfoedeem of overgewicht?

Het onderscheid is belangrijk, omdat de behandeling verschilt. Lipoedeem wordt niet veroorzaakt door overgewicht, maar kan daardoor wel verergeren. Bij lymfoedeem hoopt weefselvocht zich op; anders dan bij lipoedeem zijn vaak de voetrug en de tenen gezwollen, en de huid boven de tenen is moeilijk op te tillen (teken van Stemmer). Bij een zuivere vetverdelingsstoornis ontbreken pijn en drukgevoeligheid. De diagnose berust op voorgeschiedenis, onderzoek en palpatie.

Stadia

Stadium	Huidoppervlak	Onderhuids vetweefsel
I	glad	fijnknobbelig verdikt
II	oneffen, golvend	grofknobbelig
III	misvormende kwabben	sterk toegenomen, overhangend

De stadia beschrijven het uiterlijk – niet noodzakelijk de ernst van de klachten.

Conservatieve behandeling

Aan het begin staat meestal een conservatieve therapie: vlakgebreide compressiekleding op maat, manuele lymfedrainage, regelmatige beweging – vooral in het water –, een stabiel gewicht en goede huidverzorging. Die verlicht klachten, maar kan het ziekelijke vetweefsel niet verwijderen.

Liposuctie bij lipoedeem

Liposuctie is de enige werkzame methode om ziekelijk vetweefsel bij lipoedeem te verwijderen. Al tijdens mijn opleiding hoorden liposucties om medische redenen bij lipoedeem er net zo goed bij als esthetische ingrepen.

Ik werk met algehele narcose in combinatie met tumescente lokale anesthesie en met vibratietechnieken en dunne canules die het weefsel – en vooral de lymfevaten – sparen. Bij uitgesproken bevindingen is het vaak zinvol om in meerdere sessies te behandelen.

Verloop

1. Diagnose en voorgeschiedenis We bespreken klachten, eerdere therapieën en uw doelen.
2. Planning Ik leg vast welke gebieden in welke volgorde worden behandeld – zo nodig in meerdere stappen.
3. Operatie Algehele narcose met tumescentie, weefselsparende afzuiging met vibratietechniek.
4. Nazorg Compressie, lymfedrainage en regelmatige controles.

Vergoeding van de kosten

Onder bepaalde voorwaarden kan liposuctie bij lipoedeem door de Duitse wettelijke ziektekostenverzekering worden vergoed. De regels daarvoor zijn de afgelopen jaren meermaals gewijzigd en hangen onder meer af van het stadium en van de voorbehandeling. Bij particuliere verzekeringen gelden de betreffende polisvoorwaarden. We bekijken dat per geval – en u dient de aanvraag in voordat de behandeling begint.

Risico’s

De risico’s komen in principe overeen met die van een liposuctie: blauwe plekken, seromen, infecties, gevoelsstoornissen en oneffenheden van de huid. Bij grotere hoeveelheden zijn zorgvuldige bewaking en nazorg bijzonder belangrijk.

Behandeling van lipoedeem: het verloop stap voor stap
Voorbereiding, operatiedag en herstel – met afbeeldingen

Veelgestelde vragen